چرا هواپیماهای بوئینگ با صدها کیلوگرم اورانیوم پرواز می کردند؟
به گزارش بلک بلاگ، در نگاه اول، این که یک هواپیمای مسافربری چند صد کیلوگرم اورانیوم با خود حمل کند، عجیب به نظر می آید. اما در نسل های اولیه ی بوئینگ ۷۴۷ واقعا از اورانیوم تهی شده یا DU برای ساخت وزنه های تعادلی استفاده می شد.
به گزارش بلک بلاگ به نقل از خبر آنلاین، به نقل از زومیت، طبق اسناد کمیسیون تنظیم مقررات هسته ای آمریکا (NRC)، این وزنه ها در بخشهایی مانند سطوح بیرونی و بخش بالایی به کار می رفتند. در اولین ۵۵۰ فروند ۷۴۷ ساخته شده، مجموعاً حدود ۱۲ هزار قطعه ی ریخته گری شده از این نوع وجود داشت که وزن کل اورانیوم به کاررفته در آنها از ۲۰۰ تن بیشتر بود. بسته به مدل هواپیما، هر ۷۴۷ بین ۲۱ تا ۳۱ وزنه داشت.
اما چرا اصلاً بوئینگ سراغ اورانیوم رفت؟ دلیل اصلی یک خصوصیت ساده ی فیزیکی بود: چگالی خیلی زیاد. وقتی مهندسان می خواهند یک بخش متحرک هواپیما را با وزنه ای مشخص متعادل کنند، هرچه ماده متراکم تر باشد، می توانند همان جرم را در حجم کوچک تری قرار دهند. این مساله در بخش های محدودی از هواپیما که فضای زیادی برای نصب وزنه ندارند، اهمیت پیدا می کند.
اورانیوم تهی شده هم برای چنین کاربردی مناسب بود و برعکس تصور، قرار نبود هیچ نقش هسته ای یا انرژی زایی داشته باشد. این ماده به طور عمده از اورانیوم-۲۳۸ تشکیل شده و مقدار اورانیوم-۲۳۵ آن نسبت به اورانیوم طبیعی کم شده است.
استفاده از وزنه های اورانیوم یک دردسر مهم هم داشت: خوردگی. برمبنای مکاتبات بوئینگ و NRC در سال ۱۹۸۳، بنظر می رسید هنگام هر تعمیر اساسی هواپیما که معمولا هر چهار تا پنج سال انجام می شد، بیشتر از ۲۰ درصد وزنه ها آن قدر گرفتار خوردگی شده باشند که احتیاج به بازفرآوری پیدا کنند. این مساله برای اپراتورهای ۷۴۷ دردسر قابل توجهی ایجاد می کرد. از طرفی، حمل این وزنه ها ساده نبود و در آن زمان تنها یک مرکز شناخته شده برای بازفرآوری آنها وجود داشت.
وزنه ها بعد از ۴ تا ۵ سال باید کاملا ترمیم می شدند بوئینگ در سال ۱۹۸۳ از NRC در رابطه با ی راهی برای محافظت بهتر از وزنه ها سؤال کرد. پیشنهاد اولیه این بود که روی پوشش موجود وزنه های سالم، یک لایه ی محافظ جدید از ماده ای به نام Cosmoline اضافه شود؛ اما NRC اعلام نمود این کار طبق مقررات وقت، نوعی فرآوری شیمیایی یا فیزیکی جدید شمرده می شود و تحت معافیت قانونی مربوط به وزنه های اورانیومی مجاز نیست. در چنین شرایطی، بوئینگ برای انجام این کار به مجوزهای جداگانه نیاز داشت.
چند ماه بعد، بوئینگ پیشنهاد دیگری ارایه کرد: استفاده از ترکیب ضدخوردگی MIL-C-16173 روی وزنه هایی که از قبل روی هواپیما نصب شده بودند. این دفعه NRC به این نتیجه رسید که روش پیشنهادی در قالب مقررات، «فرآوری شیمیایی، فیزیکی یا متالورژیکی» محسوب نمی شود و می تواند تحت معافیت موجود صورت گیرد.
اسناد نشان می دهند که مبحث استفاده از اورانیوم در ۷۴۷ یک تصمیم مخفی یا عجیب برای افزایش عملکرد هواپیما نبود؛ یک چاره مهندسی برای قرار دادن جرم زیاد در فضای محدود بود که بعدها به یک مسئله ی نگهداری و مقرراتی تبدیل شد.
براستی، مقررات NRC هنوز هم برای وزنه های هواپیما حاوی اورانیوم تهی شده چارچوب مشخصی دارد. این معافیت، استفاده و جابه جایی چنین وزنه هایی را تحت شرایط خاص مجاز می داند و روی برچسب گذاری و ممنوعیت تغییرات بدون مجوز تاکید می کند.
استفاده از DU بعدها در صنعت هواپیما کاهش پیدا کرد و تنگستن به عنوان جایگزین استفاده شد. گزارشهای فنی آمریکا هم از روند جایگزینی وزنه های اورانیومی با تنگستن در ناوگان ۷۴۷ اطلاع داده اند.
این مطلب را می پسندید؟
(0)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب