هوش مصنوعی مقصر اصلی نیست ذهن ما شریک خبرهای جعلی است
به گزارش بلک بلاگ، یک کارشناس اظهار داشت: هوش مصنوعی باآنکه نقش برجسته ی در تشدید اخبار جعلی دارد، اما نقش آن مکمل است و عوامل شناختی و روان شناسی اجتماعی هم در باورپذیری این اخبار نقش پررنگی دارند.
به گزارش بلک بلاگ به نقل از مهر، پرده دوم از سلسله نشست های «جنگ آشوب» با هدف بررسی و واکاوی وقایع دی ماه ۱۴۰۴، در سرای شهید آوینی حوزه هنری با حضور علی مومنی، دبیر نشست، احسان شاه قاسمی و مهدی کاشفی فرد سخنرانان آن انجام شد.
موضوع اصلی این جلسه «هوش مصنوعی و حادواقعیت» اعلام شد؛ مسئله ای که طی ماه های اخیر و بخصوص بعد از تحولات در رابطه با فضای مجازی و گسترش ابزارهای تولید محتوای هوش مصنوعی، به یکی از بحث های جدی حوزه رسانه و سیاست تبدیل گشته است.
علی مومنی در شروع جلسه با اشاره به این که جامعه ایران در یک ماه گذشته با موجی از محصولات رسانه ای جدید رو به رو شده که ریشه در واقعیت ندارند، تاکید کرد: خیلی از تولیدات اخیر، محصول ابزارهای هوش مصنوعی و تکنولوژیهای جدید هستند. در همین مدت کوتاه، بحث های زیادی درباره ی خطرات هوش مصنوعی مطرح شده و مانند خیلی از پدیده های تکنولوژیک دیگر، رویکرد های انتقادی و حتی برخوردهای سلبی با آن شکل گرفته است.
مومنی با اشاره به تجربه سیاست هایی نظیر فیلترینگ، این پرسش را بیان کرد و اظهار داشت: آیا چنین برخوردهایی می تواند مانع گسترش استفاده عمومی از این تکنولوژی شود یا خیر؟
مومنی هدف نشست را بررسی پدیده هوش مصنوعی در متن اعتراضات و دستاوردهای آن برای مردم و حاکمیت دانست. در این راستا از احسان شاه قاسمی و مهدی کاشفی فرد دعوت کرد تا ابعاد مسئله را تحلیل کنند. وی در معرفی بحث، سؤال محوری جلسه را این گونه طرح کرد که چرا و چه طور پدیده های اجتماعی بواسطه هوش مصنوعی گرفتار تحریف می شوند و چه سازوکاری موجب می شود این داستانهای غیرواقعی برای مخاطبان باورپذیر باشند؟
چرخه لایتناهی مصرف محتوا
احسان شاه قاسمی در بخش نخست سخنان خود تاکید کرد: برای تحلیل نقش هوش مصنوعی باید میان دو سطح تمایز قائل شد. یکی مسایل اجتماعی مانند ریشه های نارضایتی و دیگری نقش رسانه، هوش مصنوعی و اخبار جعلی. برخی تحلیل ها تلاش می کنند موج نارضایتی را به هوش مصنوعی نسبت دهند، در صورتیکه این پدیده ها در جامعه زمینه های مستقل خودرا دارند.
شاه قاسمی در ادامه با اشاره به مفهوم «اثر شخص سوم» توضیح داد: افراد معمولا تصور می کنند رسانه ها بر دیگران اثر می گذارند، نه بر خودشان، اما حال حتی درباره ی هوش مصنوعی نیز همین الگو تکرار می شود و بسیاری گمان می کنند تأثیر این فناوری بیشتر متوجه دیگران است.
وی در ادامه به مسئله الگوریتم ها و سازوکار پیشنهاددهی پلت فرم هایی مانند یوتیوب اشاره نمود و اظهار داشت: این سیستم ها بگونه ای طراحی شده اند که کاربر را در چرخه مصرف محتوا نگه دارند. شاه قاسمی با اشاره به اینکه حتی یک استاد دانشگاه نیز امکان دارد در این چرخه گرفتار شود، گوشزد نمود که نوجوانان و کاربران کم سوادتر لطمه پذیری بیشتری در مقابل چنین سازوکارهایی دارند.
شاه قاسمی با اشاره به برخی مصادیق فضای رسانه ای بیان کرد: در وقایع اخیر، نقش هوش مصنوعی در تغییر جهت گیری سیاسی برخی جریان ها قابل مشاهده بوده است. برخی جریان ها از راه تحلیل رفتار کاربران متوجه شدند چه چهره هایی برای افکار عمومی محبوب یا منفور هستند و بر همان اساس مسیر تبلیغاتی خودرا تغییر دادند.
«روایت اول» همیشه روایت درست نیست
در بخش دوم نشست، مهدی کاشفی فرد به موضوع داستانهای جعلی و سازوکار ایجاد اخبار ناصحیح پرداخت. او تاکید کرد: هوش مصنوعی بااینکه اهمیت بالای ی در تشدید اخبار جعلی دارد، اما نقش آن مکمل است و عوامل شناختی و روان شناسی اجتماعی نیز در باورپذیری این اخبار نقش پررنگی دارند. خطاهای شناختی، تعمیم های شتاب زده و سازوکارهای ذهنی موجب می شوند مخاطب از یک اتفاق کوچک، به قضاوت های کلی درباره ی کل ساختار سیاسی و اجتماعی برسد.
وی همین طور نگاه رایج به مفهوم اخبار جعلی را ناصحیح دانست و اظهار داشت: بسیاری تصور می کنند اخبار جعلی فقط خبری است که بتوان آنرا با صحت سنجی درست یا غلط تشخیص داد، در صورتیکه مسئله پیچیده تر است و به فرآیندهای تولید روایت، بازنشر و برجسته سازی در رسانه های اجتماعی مربوط می شود.
کاشفی فرد نقش کلیشه سرعت در خبررسانی را نیز به عنوان عاملی مهم یاد کرد و اظهار داشت: رسانه ها به اشتباه فکر می کنند اگر روایت اول را ارایه ندهند، میدان را واگذار کرده اند، اما همین شتابزدگی می تواند به تشدید بحران های رسانه ای و افزایش اخبار ناصحیح منجر شود.
وی در ادامه با اشاره به الگوریتم ها و روبات ها در رسانه های اجتماعی، به نمونه هایی از بازنشر سریع و گسترده اخبار اشاره کرد: در بعضی موارد، یک خبر در کمتر از یک دقیقه هزاران بازنشر می گیرد و همین مساله در شکل گیری به ادراک عمومی اثر نقش تعیین کننده دارد.
در بخش پایانی نشست، سخنرانان بر این نکته تاکید کردند که رویارویی با بحران حادواقعیت و اخبار جعلی، بالاتر از هر چیز نیازمند تقویت سواد رسانه ای و تفکر انتقادی است. کاشفی فرد نیز اشاره کرد که ابزارهای تکنولوژیک برای رویارویی با اخبار جعلی، در نهایت امکان دارد به اقتصاد پلتفرمی و شرکت های بزرگ داده محور کمک نماید و راهکار اصلی، اصلاح شیوه های اطلاع رسانی و پیشرفت قدرت تحلیل جامعه است.
این نشست در مجموع تلاش داشت نشان دهد هوش مصنوعی نه تنها ابزار تولید محتوا، بلکه بخشی از سازوکار جدید شکل گیری به افکار عمومی است؛ سازوکاری که اگر با ضعف سواد رسانه ای و بحران اعتماد عمومی همراه شود، می تواند واقعیت های جعلی را جایگزین واقعیت اجتماعی کند و جامعه را در معرض قطبی سازی و بحران های ادراکی قرار دهد.
منبع: blackblog.ir
این مطلب را می پسندید؟
(0)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب